Page 29 - CuoiDoiNhinLai-2019Flip
P. 29
Cái thứ tự xếp hạng Sĩ, Nông, Công Thương, một
thời làm rạng danh người nho sĩ. Người có chữ được
xếp hạng đầu. Đến ông thầy đồ phải ngồi bán chữ là
một hệ quả không tránh được của một sự gãy đổ và đứt
đoạn văn hóa đầu tiên của thế kỷ.
Cái gì phải đến thì sẽ đến
Văn hóa từ chương quá nặng nề
Văn chương Hán học toàn ước lệ
Lằng nhằng lít nhít thật nhiêu khê.
Đông Tây chẳng bao giờ gặp nhau. Ai cũng biết
thế và bảo thế. Nhưng ở Việt nam, Đông Tây đã gặp
nhau, và diễn ra sự kiện du nhập văn minh tây phương,
đã nhanh chóng góp phần giải thể cơ cấu và sự vận
hành của xã hội cổ hủ, một xã hội vào buổi nhá nhem
nhập nhoạng.
Vũ Đình Liên xuất hiện như một trạng huống
cũng nhá nhem như thế. Cái tranh tối tranh sáng chẳng
bao giờ sáng sủa cả. Và trí thức tây học đã quay lưng
với nho học, vốn được xem là di sản của nho giáo.
Di sản giờ đây quẳng nó đi
Chữ Hán khó học cất chi trong lòng
Trí thức phương tây bừng thoáng rộng
Qua rồi, tan giấc, hửng trời đông.
Dòng chảy ba chiều của thời gian có bất công đến
Xuân Kỷ Hợi 23