Page 23 - Cuồi Đời Nhìn Lại Xuân Giáp Thìn - 2024
P. 23
hiện ra.” Muốn hiểu đúng ý Đặng Đức Siêu, thiết nghĩ
chúng ta cũng nên ôn lại cuộc đời của ông.
Đặng Đức Siêu (1751-1810) là người Bồng Sơn,
Bình Định. Sau khi đỗ Hương tiến (Cử nhân) năm 16
tuổi, ông được chúa Nguyễn (Định vương Nguyễn
Phúc Thuần) bổ làm việc ở viện Hàn lâm tại Phú
Xuân. Sau khi quân Trịnh chiếm Phú Xuân và Định
vương phải chạy vào Nam, ông về ở ẩn. Nghe tiếng
ông, chúa Trịnh và Tây Sơn lần lượt sai người vời ông
ra làm quan nhưng ông đều từ chối. Tháng 10 năm
Mậu Ngọ (1798), nhận lời triệu mời của Nguyễn
vương Phúc Ánh (cháu gọi Định vương bằng chú
ruột), ông vào Gia Định giúp Nguyễn vương khôi
phục cơ nghiệp. Sau khi trình bày một số mưu lược
đánh Tây Sơn, ông được Nguyễn vương khen ngợi và
phong làm Trung quân Tham mưu. Kể từ đó, ông
thường bàn bạc việc quân với chúa Nguyễn (sau thành
vua Gia Long) và các tướng. Nhiều phần Đặng Đức
Siêu đã làm bài thơ ấy sau khi vào Nam giúp Nguyễn
vương năm Mậu Ngọ 1798.
Qua hai câu 3-4, chúng ta thấy ông nhớ quê và
ôn lại những kỷ niệm ở quê trước kia:
Chi lan tiệc cũ hương man mác
Đào lý vườn xưa tuyết lạnh lùng.
Xuân Giáp Thìn 13